Categorie: Blogs

  • Ontspan, niets is onder controle

    Ontspan, niets is onder controle

    Ik geef het onmiddellijk toe: ook ik maakte me er schuldig aan. Als redacteur schreef ik voor verschillende tijdschriften talloze artikelen met tips, stappenplannen en schema’s die zouden helpen om gelukkig, gezond en succesvol te worden. Als gezondheidsredacteur hield ik bovendien het laatste nieuws op het gebied van gezonde voeding bij. Antioxidanten, groene thee, gojibessen; zodra er weer iets nieuws werd ontdekt, schreef ik erover.

    Zo hielp ik jarenlang mee om de illusie dat het leven maakbaar is in stand te houden. Als je maar dagelijks zus eet, voldoende zo doet en hard genoeg positief denkt, krijg je vanzelf een droomlichaam/droompartner/droombaan. En ik geloofde er echt in. Wat niet zo vreemd is, want het is natuurlijk best prettig om te denken dat je het leven volkomen in de hand hebt en kunt vormgeven naar eigen inzicht. Voor een (klein) deel is dat overigens ook zo; het kan nooit kwaad om voor die droombaan alvast de juiste opleiding te volgen, of om voor dat droomfiguur gezonder te gaan eten.

    Yoga International

    Maar toen overleed mijn broertje. Werd mijn vader ziek. En kreeg ik zelf parkinson. Ik moest gewoon bijna lachen om mijn eerdere arrogantie. Wat nou maakbaar? Er is niemand die meer zijn best deed om beter te worden dan mijn broertje, en toch ging hij dood. Ik denk positief tot ik scheel zie, maar toch heb ik nog steeds een @#$%-ziekte, en kan de toekomst me naar de keel vliegen. Daar helpt geen stappenplan tegen.

    Nu kun je als een malle gaan vechten om het leven eronder te krijgen. Gewoon nóg harder je best doen, je nog meer schrap zetten, ze eens even wat laten zien. Maar daar geloof ik dus niet in. Ik kan er zelfs boos om worden, wanneer bijvoorbeeld kanker gezien wordt als een strijd die je kunt winnen of verliezen. Je overleeft het of niet; als je dood gaat ben je geen loser, als je het overleeft geen held. Dan heb je mazzel gehad.

    Ik geloof wel in accepteren dat het is zoals het is, en van daaruit kijken wat de mogelijkheden zijn. Dat is iets heel anders dan als slachtoffer achterover leunen en je door het leven van links naar rechts laten smijten, zonder iets te doen. Accepteren wil bovendien niet zeggen dat je de situatie léuk vindt. Het betekent alleen dat je geen energie verspilt aan verzet, maar die energie probeert te gebruiken om jezelf te helpen. Wat kan er wél?

    En geloof het of niet: zo kom ik toch weer uit op yoga. Want ook een yogahouding kan weerstand oproepen. De vis bijvoorbeeld, dat vond ik altijd een rothouding. Steeds als ik hem moest doen, dacht ik: ‘Dit wil ik niet!’ Tot ik op een dag mijn verzet staakte – wat is tenslotte een yogadocent die de vis niet wil doen? – en tips vroeg aan mijn juf om de vis prettiger te maken. Dat hielp. De yogamat, dat is soms net het echte leven. Wil je toch een tip? Ontspan, niets is onder controle!

  • Ik bén niet mijn op hol geslagen emoties

    Ik bén niet mijn op hol geslagen emoties

     

    In het regenachtige donker rijd ik naar het Haarlemse buurthuis. Voor het eerst sinds covid-19 alles op zijn kop zette, is er weer een Yopper-bijeenkomst. YOP staat voor Young Onset Parkinson, Yoppers hebben de diagnose voor hun vijftigste gekregen. Helemaal coronaproof worden we verdeeld over verschillende tafels, en al snel zijn we allemaal druk in gesprek. Wat heb ik deze contacten gemist de afgelopen maanden! Wat is het fijn om even  gesprekspartners te hebben die precies begrijpen wat je bedoelt, die instemmend knikken bij herkenbare situaties en lastige klachten. Ik vergeet helemaal dat ik eigenlijk te moe was om de deur nog uit te gaan.

    ‘Maar wat voel je dan precies?’ Die vraag blijken we allemaal regelmatig te krijgen vanuit onze omgeving. En dat snap ik best. Bij de ziekte van Parkinson denk je aan oude, bevende mannetjes, niet aan een ogenschijnlijk fitte vrouw van 51 die er nog ‘best goed’ uitziet, zoals ik soms – bijna verwijtend – te horen krijg. Dat je aan mij nog niet zoveel ziet, deels dankzij de medicatie die ik strikt drie keer per dag moet nemen, en deels doordat de ziekte nog niet al te vergevorderd is, is soms prettig. Daardoor kan ik af en toe doen alsof er inderdaad niks aan de hand is. Maar het is ook lastig, want omdat je niet ziet dat ik iets mankeer, is het moeilijk om er rekening mee te houden. Niet in de laatste plaats voor mezelf; ik ‘vergeet’ het ook nog wel eens, wat ongelooflijk veel energie kost.

    Wat ik dan precies voel? Dat verschilt per dag. Parkinson is een ingewikkelde neurologische aandoening, waarbij de hersencellen die dopamine produceren, langzaam afsterven. Pas als de overgebleven hoeveelheid dopamine-producerende cellen onder de 20% duikt, ontstaan klachten. Dopamine maakt dat zenuwcellen met elkaar kunnen communiceren. Komt er een kink in die communicatie, dan heeft dat op veel fronten gevolgen. Bewegen gaat vaak moeizamer; bij mij is de linkerkant van mijn lichaam stijver en de fijne motoriek in mijn linkerhand slechter, wat lastig is want ik ben links. (Gelukkig loop ik nog prima, met behulp van onze hond hoop ik dat nog lang zo te houden.)

    Minstens even ingrijpend echter zijn de ‘handicaps in mijn hoofd’. Want ook bij veel cognitieve processen speelt dopamine een sleutelrol. Niet alleen mijn bewegingen worden trager, ook mijn brein wordt minder soepel. Snel verbanden leggen, de kern uit een verhaal halen, zaken helder verwoorden; dat kon ik goed en dat deed ik graag. Mijn snelle geest, daar was ik trots op, ook al werd ik er soms gek van. Nu voelt het op sommige dagen alsof ik langzaam aan het uitdoven ben, alsof Mrs P stiekem aan mijn persoonlijkheid knabbelt. Een eng idee, zeker wanneer ook mijn emoties ongecontroleerd alle kanten op schieten, nog zo’n dopaminedingetje. Diepe wanhoop en intense dankbaarheid wisselen elkaar moeiteloos af.

    En toch. Er is nog heel veel wat ik wél kan. Het is mijn missie om me daar steeds weer op te focussen, en zo kom ik toch weer op yoga. Yoga helpt niet alleen om mijn lijf en geest soepel te houden, het leert me ook dat ik niet mijn snelle denkgeest bén, dat ik niet mijn op hol geslagen emoties bén. Dankzij yoga vang ik af en toe een glimp op van de ruimte daarachter. En daar kan Mrs P mooi niet bij.

  • De Yama’s en Niyama’s (5): Aparigraha en Isvara Pranidhana

    De Yama’s en Niyama’s (5): Aparigraha en Isvara Pranidhana

    Door: Marlies Tobias – yogadocent, yoga educator en MS (Yoga) student, specialisatie Yoga Therapy, aan Vivekananda Yoga University.

    De Yama’s en Niyama’s zijn onderdeel van Patanjali’s achtvoudige pad; de basis van de yoga filosofie. Je kunt yoga alleen op de mat beoefenen en je kunt yoga als lifestyle leven. Yoga is geen geloof, het is een filosofie die je kan helpen bij het beter herkennen van de hoofd- en bijzaken in je leven. Hierdoor kun je bewust meer genieten van dingen die belangrijk voor je zijn. Amit Ray (auteur, spiritueel leraar) heeft het zo mooi gezegd: “Yoga is geen religie. Het is een wetenschap, wetenschap van welzijn, wetenschap van jeugdigheid, wetenschap van het integreren van lichaam, geest en ziel.”

    Beperken

    In deze laatste blog in deze serie van de Yama’s en Niyama’s bespreken we de vijfde yama ‘Aparigraha’ en de vijfde niyama ‘Isvara pranidhana’. In het hindoeïsme en het jaïnisme is aparigraha de deugd van niet-bezitterigheid of niet-hebzucht. Aparigraha is het tegenovergestelde van parigrah en verwijst naar het houden van het verlangen naar bezittingen voor wat nodig of belangrijk is. Het gaat hierbij om het principe van het beperken van je bezittingen en verlangens. Wat heb je werkelijk nodig en waar zou je zonder kunnen? Een prachtig voorbeeld was hoe iedereen tijdens de eerste lockdown van 2020 het huis ging opruimen en er urenlange rijen voor de milieustraat stonden.

    Overgave

    Door de Niyama ‘Isvara pranidhana’ toe te passen in deze tijd, focus je op acceptatie, leervermogen, ontspannende verwachtingen en avontuurlijkheid. Sta open voor verandering en zoek creatief naar oplossingen. ”Overgave is de simpele maar diepe wijsheid om je over te geven aan de stroom van het leven in plaats van je te verzetten.” (spirituele leraar Eckhart Tolle). Door naar yoga te gaan ben je al begonnen met het oefenen van overgeven. Je bent je bewust van jezelf, van de sensaties in je lichaam, je bent in het moment. Hoe meer je in het moment kunt zijn, hoe meer je lichaam en geest zullen ontspannen en hoe meer energie je krijgt. Dat verschil merk je meteen. En wat is een betere asana om je te leren overgeven dan Savasana? Vaak haasten we ons in de les met een Savasana van vijf minuten, dus waarom zou je geen tijd vrijmaken voor een thuisoefening met een Savasana van 15 minuten?

    De beste manier om de yama’s en de niyama’s te leren is door ze toe te passen in je leven. Zie je leven als een reis, probeer niet te gefixeerd te zijn op bepaalde doelen, maar geniet bewust van de momenten die je onderweg beleeft; zie iedere dag als een avontuur.

  • Achtbaan.

    Achtbaan.

    Wat een rare dag was het vandaag. Ik werd wakker met een onzeker bubbeltje in mijn buik. Mijn rechteroog was alvast rood door een gesprongen adertje, zodat het leek of ik alvast huilde al aan één kant. Kijkend naar het journaal, tijdens de Amerikaanse verkiezingen, werd de bubbel in de buik eerder een voetbal. Snel aan het werk dan maar. Hoe moesten we yoga opvatten? Net als twee weken geleden als individuele sport die in een zaal met meerdere mensen naast elkaar mag? Of toch een groepsles? Mijn buikgevoel wist dat het een groepsles is, maar het was wel fijn dat yoga de laatste weken als een individuele sport werd gezien.

    De yogadocenten vereniging wist te melden dat yoga als groepsles wordt gezien en berichtte de achterban dat we dus met max. 2 mensen live mogen werken. Ik ademde eens diep en het bal-in-de-buik gevoel verdween. Het hoofd en actie nam het over en daarmee de controle. Oké, dan is het nu zo. Werk aan de winkel. Met pijn in het hart, dat wel. Een weekend op Vlieland annuleren, nieuwe voorstellen voor diegenen die voor de 2e keer hun weekend zagen wegvliegen, een nieuwsbrief eruit, docenten informeren, zoom-lessen klaarzetten, yogagroepjes mailen, telefoontjes beantwoorden.

    En dan toch weer een bericht op facebook van de branchevereniging voor yogascholen. Yoga wordt gezien als individuele sportbeoefening, dus dat is toch niet anders dan op 14 oktober?
    Het pijnlijke gevoel in de buik is er weer en een ontploffend hoofd. Hellup! Nee, wat nu, was ik te snel met alle acties? Ik besluit tot een wandeling in het bos.
    Een paar uur later. Bericht van branchevereniging: Yogalessen worden nu toch echt als groepslessen gezien. Ik slaak een diepe zucht van een raar een soort opluchting. Uit de achtbaan van vandaag naar rustig doorlopen op de ingeslagen weg. 2 weken online lessen.  Meer hoopvol zie ik de berichten over de Amerikaanse verkiezingen voorbijkomen deze avond.  Zal de democratie zegevieren? Dan een fijne yogales met 5 mensen online en nog 1 yogi in de zaal. Ontspannen en hoopvol ga ik slapen met wat rust in hoofd en buik.

    Evelien van Straaten

  • Yoga in tijden van Zoom

    Yoga in tijden van Zoom

     

    Op een dag zit het gevreesde bericht in mijn mailbox: de yogaopleiding gaat voorlopig via Zoom verder. We moeten alle oefeningen en theorie tot nader order in onze eigen woonomgeving tot ons nemen. Dat gaat ongeveer zo.

    9.30 uur: Ik rol mijn matje uit in de woonkamer. Niet alleen heb ik hier de meeste ruimte, het is ook het deel van het huis waar de internetverbinding het minst hapert. Met de laptop schuif ik tot je mij wel ziet, maar niet de andere mensen die regelmatig de woonkamer in en uit lopen. Man D is vandaag vrij, dus leg ik ook mijn draadloze oortjes klaar, zodat hij geen last heeft van alle yoga-instructies.

    10.00 uur: De Zoom-verbinding komt zowaar in één keer tot stand, ik zie de yogajuf zoekend de lens in kijken. Mijn ‘goedemorgen’ hoort ze niet, ik blijk nog op mute te staan.

    Na de virtuele presentielijst begint de les. Intussen komen oudste zoon en zijn vriendin binnen. Ze hebben bij ons geslapen en staan op het punt om naar hun werk te gaan. ‘Werk ze, tot vanavond’, mime ik, hopelijk buiten beeld.

    10.15 uur: Onze hond snapt er niets van. Ik ben wel in de kamer, maar kan niet met haar spelen? Af en toe duwt ze haar neus even tegen me aan, om vervolgens teleurgesteld weer af te druipen. De juf constateert droog dat ‘hier en daar gezellig wat huisdieren meedoen vandaag’.

    11.00 uur: De draadloze oortjes gaan niet zo lang mee als ik hoopte. Dan maar mét draad. Bij de yogajuf gaan de buren enthousiast met een stevige boor in de weer: “Hebben jullie er erg last van?”

    11.30 uur: Terwijl ik me probeer te concentreren op de Boom komt jongste zoon beneden pauze houden. Hij is op zijn kamer aan het werk. Intussen komt de hond weer binnenstormen na een wandeling, appt mijn schoonmoeder over de verjaardag van mijn schoonvader die morgen tachtig wordt en meldt de laptop dat mijn internetverbinding ‘unstable’ is. Ik probeer rustig te blijven.

    12.30 uur: De juf nodigt ons uit om comfortabel te gaan liggen voor de lange ontspanning. Dat vind ik altijd heerlijk, maar vandaag is ontspannen wat lastig. D is namelijk druk aan het bellen met een makelaar over eventuele woonruimte voor jongste zoon en zijn vriendin.

    13.15 uur: Na de lunchpauze gaat de les verder met theorie over de geschiedenis van yoga. Net als ik de laptop heb verplaatst – de zon schijnt inmiddels uitbundig op het scherm – waarschuwt het apparaat: de batterij is bijna leeg. D komt aangesneld met een verlengsnoer, zodat de les door kan gaan.

    14.00 uur: De bel gaat. Onze hond houdt daar niet van en laat dat duidelijk horen. De Subwaybezorger schrikt zich een hoedje en geeft snel het broodje af dat jongste zoon blijkbaar had besteld. Dit ritueel herhaalt zich even later met een mijnheer van DHL.

    15.00 uur: Midden in een interessant verhaal over Dravidiërs en hun rol in de ontstaansgeschiedenis van yoga valt de juf ineens weg. Man D wil al in de weer gaan met vaste internetkabels, maar het probleem blijkt bij de juf te zitten. Terwijl ik afwacht, wil de poes naar buiten.

    15.30 uur: De juf is terug, vanaf een andere locatie. Op de één of andere manier kan ik me niet goed meer concentreren op haar verhaal.

    16.00 uur: Het zit er op. Oké, ik had geen reistijd, maar verder ben ik kapot. De belangrijkste les van vandaag? Op het gebied van focus en concentratie is ruimte voor verbetering…  

  • Voor Truus moet het altijd mooier, uitzonderlijker, specialer, beter

    Voor Truus moet het altijd mooier, uitzonderlijker, specialer, beter

     

    Zodra ik op mijn uitgerolde yogamat plaatsneem, merk ik het: vandaag is Truus meegekomen naar mijn yogaopleiding. Nee,Truus is geen vriendin. Truus is de kritische stem die al jaren in mijn hoofd woont en die nooit te beroerd is om ergens kritiek of commentaar op te geven als het om mijzelf gaat. Ze is de verbale zweep die me altijd maant om beter mijn best te doen, harder te werken en/of grotere prestaties te leveren. Voor Truus is het eigenlijk nooit goed. Voor Truus moet het altijd mooier, uitzonderlijker, specialer, beter.

    Natuurlijk heeft ze ook haar goede kanten, dat moet ik eerlijk toegeven. Dankzij Truus heb ik in mijn schrijvende leven nog geen deadline gemist, zitten we (vrijwel) nooit zonder toiletpapier en is ons huis nooit veranderd in een zwijnenstal, wat met twee opgroeiende jongens geen denkbeeldig risico was. Ik wil maar zeggen: Truus heeft echt haar diensten wel bewezen. Het probleem met Truus is dat ze niet goed weet wanneer ze moet stoppen, en dat ze weinig boodschap heeft aan mijn parkinson. Jammer dan, vindt Truus, dan doe je maar iets harder je best.

    De les begint. Ik heb de eerste houding nog niet aangenomen, of Truus gaat los: “Moet je zien hoe soepel de docente dat doet. Je denkt toch niet dat jij dat ooit kunt, hè? Trouwens, hoe kom je erbij dat je ooit yogadocent zou kunnen worden? Hoe zou je ooit een zinnige yogales in elkaar kunnen draaien, en dan ook nog onthouden wat je allemaal moet zeggen?” Dat dit pas mijn vierde opleidingsdag is van een traject dat in totaal wel vier jaar duurt, kortom: dat ik nog niet geacht word alles al te kunnen en te weten? Onzin, vindt Truus. “Kijk, die vrouw naast je komt veel verder dan jij. Dat wordt tenminste een goede yogajuf.”

    Zo is het de hele dag een drukte van belang in mijn hoofd. Met yoga – niet meegaan in de wervelingen van je gedachten – heeft het weinig te maken. In plaats van me te concentreren op mijn ademhaling ben ik alleen maar bezig de klappen die Truus uitdeelt te ontwijken. Ook daar heeft ze uiteraard wat op te zeggen: “Ha, ik dacht dat jij zo goed kon loslaten? Nou, je bent nu al de hele dag met mij bezig in plaats van met yoga…”

    Als ik aan het einde van de middag in de auto terug naar huis rijd, weet ik niet zo goed hoe ik me moet voelen. Heeft Truus nu mijn hele yogadag, waar ik me zo op had verheugd, verpest? Was alles wat ik vandaag heb gedaan voor niets? Ik probeer of ik het ook anders kan bekijken. Want dankzij Truus heb ik vandaag wel uitstekend kunnen oefenen met ongemakkelijke gevoelens. Eigenlijk moet ik haar dankbaar zijn voor deze mooie kans. Zodra ik dat bedenk, klaart het op in mijn hoofd. Want dankbaarheid en vriendelijkheid, daar kan Truus slecht tegen. Terwijl ik haar prijs voor haar uitdagende commentaren van vandaag, trekt ze zich mokkend terug. Zoveel aardigheid had ze niet verwacht.  

  • De voordelen van zwangerschapsyoga

    De voordelen van zwangerschapsyoga

    Zwangerschap is ongetwijfeld een heel bijzondere maar ook intense periode in je leven. De hormonale en fysieke veranderingen, het eventuele slaapgebrek, zwangerschapskwaaltjes… Je zal meer dan eens op de proef gesteld worden. Gelukkig kan prenatale yoga je bij al deze uitdagingen ondersteunen. Hieronder staan de voordelen op een rijtje!

    Lichamelijk welzijn

    Zwangerschapsyoga gebruikt aangepaste houdingen, zodat je op een zachte en veilige manier kan bewegen. Hierbij werk je aan je uithoudingsvermogen, het versterken en soepel houden van je  spieren en gewrichten en je hormonale balans.

    Mentaal welzijn

    Prenatale yoga gaat net zoals gewone yoga verder dan alleen het lichamelijke aspect. Je leert namelijk ook speciale ademhalings-, meditatie- en ontspanningstechnieken. In combinatie met de fysieke yoga houdingen zullen deze je helpen om je geest te kalmeren, om beter om te gaan met je veranderende emoties, stress en vermoeidheid.

    Vermindering van zwangerschapskwalen

    Yoga gedurende de zwangerschap helpt ook  om de belangrijkste ongemakken te verlichten. Veel zwangere vrouwen hebben bijvoorbeeld last van lage rugpijn. Dit komt vaak door het gewicht van je groeiende buik en de extra hormonen die de ligamenten, die je rug ondersteunen, verzwakken. Hiervoor leer je  houdingen, die de druk op je onderrug verzachten, alsmede de spieren versterken,die het gewicht van je groeiende buik helpen ondersteunen. Het extra gewicht zal er ook voor  zorgen dat je je soms  zwaar en uit balans voelt. Bovendien beïnvloedt het  ook je bloedcirculatie en spijsvertering, wat kan leiden tot zwelling en constipatie. Zwangerschapsyoga zal daarom je houding verbeteren, en je bloedsomloop en spijsvertering stimuleren, zodat je je evenwicht terug vindt en je lichter voelt.

    Verbondenheid en gezondheid van je baby

    Prenatale yoga komt ook ten goede aan je baby. Onderzoek bevestigt immers dat een gezonde moeder meer kans heeft op een gezonde baby. Een studie uit 2012 wees zelfs uit dat vrouwen die tijdens de zwangerschap regelmatig yoga beoefenen, minder kans hebben op vroeggeboorte of een laag geboortegewicht. Tegelijkertijd wordt je door yoga meer bewust van jezelf en je baby zodat je je meer verbonden voelt.

    Voorbereiding op de bevalling 

    De prenatale yoga houdingen zullen je ook helpen de spieren, die nodig zijn voor de geboorte, te versterken en te versoepelen. Bovendien leer je ook speciale technieken en poses, die je helpen de weeën en pijn tijdens de bevalling op te vangen.  Yoga leert ons bovendien om meer bewust te zijn van het nu en onze aandacht naar binnen te richten, wat ons zal helpen om meer aanwezig en kalm te zijn gedurende de arbeid.  Door yoga leer je tenslotte de dingen beter te aanvaarden, hetgeen handig is wanneer je bevalling niet volgens je geboorteplan verloopt. Zwangerschapsyoga is immers geen garantie dat je een makkelijke zwangerschap en bevalling zal hebben, maar het bereidt je wel beter voor, en helpt je kalm en sterk te blijven.

    Ben je inmiddels overtuigd om van start te gaan met prenatale yoga? Meld je dan aan voor een gratis (engelstalige) gids vol tips en richtlijnen per trimester voor het beoefenen van yoga tijdens je zwangerschap.

  • Niet-druk zijn kun je oefenen

    Niet-druk zijn kun je oefenen

     

    Ik had me er zo op verheugd. Na maanden – zeg maar gerust jaren – van ploegen en ploeteren terwijl de bizarre wendingen van het leven ons gezin van links naar rechts en weer terug smeten, besloot ik dit voorjaar om mezelf een sabbatical te geven. Minstens zes maanden lang geen deadlines, geen interviews, geen research, maar tijd voor alles waar ik al lang niet aan toe was gekomen.

    Een paar uur met een goed boek op de bank bijvoorbeeld, Netflix-bingen, uitgebreide wandelingen met de hond. Alles mocht, niets moest. Bovendien, geen onbelangrijke reden, zou dit mij de tijd en rust geven om eens stil te staan bij de impact van de diagnose Parkinson. Om daar niet langer voor weg te rennen, om me te bezinnen op de toekomst en hoe ik die samen met Mrs P. wil gaan invullen.

    Ik keek er dus echt naar uit, en telde de werkdagen af. Wat zou het heerlijk worden! Tot mijn eerste vrije weken aanbraken; de boeken waarmee ik op de bank had willen zitten, bleven onaangeroerd. Netflixen was al helemaal niet aan de orde. Nu ik niets hoefde, ontdekte ik pas hoezeer ik gewend was om altijd bezig te zijn. Hoe normaal het was geworden om op de vraag ‘hoe gaat het?’ steevast te antwoorden met ‘Druk!’. Hoeveel gemakkelijker het eigenlijk is om geleefd te worden door de waan en de deadlines van de dag, voortgestuwd te worden door alles wat nog af moet dan zelf je tijd te kunnen indelen.

    Niks doen en niks hoeven blijkt ongelooflijk lastig, en ik ben daarin niet de enige. Onze ‘monkey mind’ is gewend van bezigheid naar bezigheid te slingeren, blijkt steeds weer uit onderzoeken. In één experiment moesten proefpersonen een kwartier zonder afleiding in een afgesloten ruimte blijven. In die ruimte bevond zich ook een knop, die – als er op werd gedrukt – een pijnprikkel veroorzaakte. Een aanzienlijke hoeveelheid proefpersonen deed zichzelf liever pijn door op de knop te drukken dan een kwartier lang niets te doen!

    Het ligt dus niet helemaal aan mij dat ik het ingewikkeld vind; alleen zijn met je gedachten kan best beangstigend zijn. En toch ben ik ervan overtuigd dat het tegelijkertijd heel veel kan opleveren om eens wat minder te dóen en meer te zíjn, hoe ongemakkelijk dat ook voelt. Als je het aandurft om de waan van de dag achter je te laten, ontdek je pas wat je allemaal tegenkomt aan angsten en verlangens.

    Yoga is daarbij het perfecte hulpmiddel. Ik geef toe: ook tijdens de hond of de tang kunnen spontaan boodschappenlijstjes op poppen, maar hoe vaker ik oefen, hoe beter het mij lukt om die lijstjes weer te laten gaan. Wat een overweldigend gevoel van rust en ruimte geeft dat! Het mooie is: als ik het kan, kan iedereen het. Heb je net als ik moeite hebt met niets doen? Zeg dan gewoon tegen jezelf: ‘Ik ben niet aan het niksen, ik ben heel hard aan het oefenen in niet-druk zijn.’ Ben je toch nog nuttig bezig…    

  • Omarm moed, compassie en verbondenheid

    Omarm moed, compassie en verbondenheid

    Evelien van Straaten, Yogaschool Zweiersdal

    De yogaschool is nu open. Yogi’s komen weer enthousiast of schoorvoetend naar yoga.  Anderen stoppen juist weer door de toename van Corona. Gelukkig bied ik ook lessen online. De toekomst is onzeker. Maar dat was altijd al zo. Ik betrap me op de neiging om zelfs een beetje voorzichtig te ademen. Dat is natuurlijk niet helpend. Gelukkig kom ik steeds weer in de rust. Het is een hele uitdaging om een yogaschool te runnen in deze tijd. Even wat cijfers op een rij:

    We brachten tijdens de lockdown meer dan 100 online lessen.

    Dit deden we voor 25 % van onze eerdere bezoekers.

    5 van de 8 yoga docenten kozen deze zomer voor een andere weg en verlieten onze school.

    4 nieuwe docenten zijn enthousiast gestart.

    In plaats van 160 yogi’s (voor Corona) komen er nu zo’n 90 yogi’s.

    Er zijn 10  yogi’s welkom in onze zaal. Dat was voor Corona 15.

    Het lijkt wel zo’n wiskunde som, alleen weet ik de juiste uitkomst niet. Dat gaan we de komende tijd ontdekken.

    Ik oefen veel met mindfulness in de praktijk. Ik ben blij met wat er kan en wie yoga volgen bij ons. Ik leef rustig door met de onzekerheid hoe het financieel zal gaan of niet zal gaan. Het lukt me overigens niet altijd om gelijkmoedig te zijn. Vooral de sterke overtuigingen van anderen vind ik een uitdaging om me toe te verhouden met compassie en zonder oordeel. Soms voelt het alsof iemand mij persoonlijk een stomp in de buik geeft als er een aanvallend oordeel voorbijkomt in media of in het echt. Ook ingewikkeld vind ik het om me te verhouden tot mensen die ontevreden zijn omdat ze zich te kort gedaan voelen. De ervaring leert me dat ontevreden mensen de neiging hebben ontevreden te blijven. Oplossingen helpen dan niet.

    Uitspraken van Brené Brown geven me steun in deze ingewikkelde tijd. Misschien helpt het jou ook: ‘Ga niet doorbijten, inschikken en ploeteren. Maar omarm liever moed, compassie en verbondenheid. Moed is een vaardigheid die je krijgt door moed te tonen. Moed komt van Courage, Cor is hart.  Niet met de wijsvinger steeds weer naar schuldigen zoeken om naar te wijzen, niet blijven hangen in slachtofferschap, Niet alleen maar voor je eigen belang gaan en daardoor het grotere belang uit het oog verliezen. We kunnen elkaar al zo weinig fysiek omarmen. We hebben nu geen heldenmoed nodig, Eerder moed met mededogen uit het hart. Voor jezelf en de andere aardbewoners, een virtuele knuffel vanuit het hart, Dat is pas moed. Dat wens ik iedereen toe.

     

     

  • Wat is de beste ademtechniek?

    Wat is de beste ademtechniek?

    door Gjalt Vlam

    Ademen is hot and upcoming. Ademworkshops, -opleidingen en -coaches komen als paddenstoelen uit de grond. En iedere dag lijkt er ook wel een nieuwe ademtechniek bij te komen, die nog beter is dan de vorige, een nog ‘heiliger graal’ dan die we al hadden. Net zoals dat een aantal jaar geleden ook met yoga gebeurde. Eén van de meest gestelde vragen die ik krijg is dan ook: wat is de beste ademtechniek?

    Het kortste en meest genuanceerde antwoord op die vraag is een combinatie van ‘geen’ en ‘allemaal’. Goed om je leven lang op te mediteren, maar het biedt weinig houvast op dit moment. Dus hoe zit dat dan?

    Branding

    Gelukkig zijn er lang niet zoveel technieken als het lijkt. Vaak gaat het om een bestaande techniek in een ander jasje, een ander saus. Ofwel branding. Het kan zijn dat je je erg aangetrokken voelt tot een bepaalde stroming en niet tot een andere, terwijl sec gezien de techniek hetzelfde is. Dat kan nog weleens voor verwarring zorgen op het pad van zelfontwikkeling en het uitbreiden van je skills.

    Tactisch- of procesgericht

    Ademtechnieken kun je in twee groepen verdelen: tactisch- en procesgericht. De eerste, tactische technieken, hebben een duidelijke functie met een direct effect. Uyaji zou je daaronder kunnen scharen. Zodra je begint vertraagt de hartslag, wordt er meer warmte ontwikkelt en is er meer stabiliteit in de core. Zo zijn er verschillende technieken ieder met een eigen effect: verwarmen, verkoelen, kalmeren, activeren etc.

    De tweede groep is procesgerichte technieken, waarbij het draait om het op gang brengen van een proces waarbij het directe effect en het uiteindelijk beoogde doel soms tegengesteld lijken. Voorbeelden hiervan zijn allerlei vormen van bewust verbonden ademen (rebirthing, transformational breath etc). Waarbij het draait om inzicht en integratie van trauma en het veranderen van de patronen die daaruit voortgekomen zijn. Maar ook bijvoorbeeld de Buteyko methode zou je daartoe kunnen rekenen. Bij Buteyko draait het om het herstellen van de ademhaling zodat ademvolume en -snelheid aansluiten bij de metabolische behoefte van het lichaam. Voor beide hierboven genoemde voorbeelden geldt dat ze niet altijd als ontspannend of prettig worden ervaren en het beoogde effect is er niet per se direct.

    Meesterschap

    Uiteindelijk draait het allemaal om meesterschap. Meesterschap van de ademhaling en daarmee van (levens)energie. In één woord: pranayama. Overigens bestaat er een levendige discussie over wat er onder pranayama wordt verstaan. Bepaalde ademtechnieken zouden tot de kriya’s moeten worden gerekend. Een interessant gesprek, maar hier doet het niet ter zake. Als het gaat over meesterschap dan betekent dat ‘comfortabel zijn met iedere manier van ademen en die bewust op ieder gekozen moment kunnen uitvoeren’. ‘Comfortabel’ is in dit geval oordeel-loos en heeft niets te maken met of je het fijn vindt.

    Geen/allemaal

    Aan het begin schreef ik dat het antwoord op de vraag naar de beste ademtechniek een combinatie is van ‘geen’ en ‘allemaal’. Kijkend vanuit meesterschap zou je ze allemaal moeten beoefenen. Comfortabel zijn met veel en groot ademhalen én ook met retentie, niet ademen. Heel snel én heel langzaam. Buik én borst. Etc. Naast het doen van allerlei bewuste technieken is er ook het observeren van een volledig ontspannen ademhaling zonder enige interventie, misschien wel de moeilijkste oefening van allemaal. De kunst van het ontspannen.

    Eigen oefening

    Welke ademtechniek het beste is, is dus telkens anders en heel persoonlijk. Wat heb je nu nodig op korte termijn en waar wil je aan werken op de lange termijn. Op basis daarvan kun je je eigen oefening samenstellen en aanpassen wanneer nodig.